Laryngolog (inaczej również otolaryngolog) to lekarz zajmujący się profilaktyką, ustalaniem przyczyn dolegliwości i leczeniem chorób górnych dróg oddechowych, uszu, zatok przynosowych i kości skroni oraz zaburzeniami węchu, smaku, słuchu. Leczenie laryngologiczne obejmuje nie tylko terapie farmakologiczne, ale czasami wiąże się również z koniecznością przeprowadzenia zabiegów chirurgicznych. Co jeszcze warto wiedzieć o tej specjalizacji? Jakie objawy powinny nas zaniepokoić i kiedy nie należy zwlekać z wizytą u laryngologa?

Laryngolog – czym się zajmuje?

Laryngolog, nazywany zamiennie otolaryngologiem, jest lekarzem zajmującym się narządami znajdującymi się w obrębie głowy i szyi, a więc:

• uszami (z grec. otos) oraz zaburzeniami słuchu i równowagi,
• nosem (z grec. rynos) oraz zaburzeniami węchu;
• gardłem (z grec. pharyngos);
• krtanią (z grec. laryngos);
• tchawicą;
• zatokami przynosowymi;
• kośćmi skroniowymi;
• jamą ustną i językiem oraz zaburzeniami smaku.

Zakres działalności lekarza tej specjalizacji nie ogranicza się tylko do diagnostyki i leczenia farmakologicznego, ale obejmuje również zabiegi chirurgiczne i zalecenia profilaktyczne dla pacjentów.

Chociaż laryngologia obejmuje stosunkowo nieduży obszar ludzkiego ciała, w obrębie specjalizacji możemy dodatkowo wyróżnić 9 specjalności szczegółowych:

1. rynolog – specjalista od nosa i zatok przynosowych;
2. audiolog – specjalista od zaburzeń słuchu;
3. foniatra – specjalista od fizjologii oraz patologii mowy;
4. otolog – specjalista od chorób uszu;
5. neurootolog – specjalista od równowagi i słuchu oraz ich związków z układem przedsionkowym i słuchowym;
6. westybulolog – specjalista zajmujący się zawrotami głowy;
7. laryngolog onkologiczny – specjalista zajmujący się stanami przedrakowymi oraz nowotworami głowy i szyi;
8. otolaryngolog dziecięcy – specjalista zajmujący się niepełnoletnimi pacjentami;
9. chirurg podstawy czaszki – specjalista od zabiegów chirurgicznych w obrębie twarzoczaszki.
   
   

Jak wygląda wizyta u laryngologa?

Pierwsza wizyta u laryngologa rozpoczyna się od wywiadu lekarskiego, dzięki temu lekarz uzyskuje informacje o zdrowiu pacjenta, przyjmowanych lekach, niepokojących objawach i przebytych chorobach. Najbardziej szczegółowe pytania dotyczą dolegliwości, z którymi przychodzimy do specjalisty. Warto przygotować się wcześniej i przypomnieć sobie, od kiedy występują objawy, czy coś je nasila, albo co przynosi ulgę, usprawni to przebieg wizyty i może ułatwić postawienie diagnozy.

Po przeprowadzeniu wywiadu laryngolog przystępuje do zbadania pacjenta. Badanie i używane do niego narzędzia laryngologiczne (otoskop, endoskop, wziernik, lusterko, mikroskop) zależne są od dolegliwości zgłaszanych przez pacjenta:

• otoskopia – badanie ucha;
• laryngoskopia – badanie gardła i krtani;
• rynoskopia – badanie jamy nosowej;
• fiberoskopia – wideo-endoskopowe badanie górnych dróg oddechowych;
• badanie słuchu i równowagi;
• testy węchowe i smakowe.

Zdarza się, że w celu postawienia diagnozy, konieczne jest wykonanie dodatkowych badań, takich jak:

• badania laboratoryjne;
• pobranie i zbadanie wymazów;
• biopsja;
• USG;
• RTG.;
• tomografia komputerowa;
• rezonans magnetyczny.

Jak w przypadku każdej choroby, prawidłowe zdiagnozowanie pacjenta jest warunkiem skutecznego leczenia.

Choroby laryngologiczne

Bardzo często choroby laryngologiczne diagnozowane są przez lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej, zastosowane leczenie przynosi zadowalający efekt i nie wiąże się z koniecznością odbywania dodatkowych wizyt, ani specjalistycznych badań.  Jednak nawracające, dokuczliwe infekcje uszu lub górnych dróg oddechowych wymagają konsultacji u laryngologa. Specjalistyczna wiedza w dziedzinie laryngologii i odpowiednie narzędzia zwiększają szanse na szybką, właściwą diagnozę i efektywne leczenie.

Przykładowe schorzenia i choroby podlegające diagnostyce i leczeniu laryngologicznemu:

• zapalenie migdałków podniebiennych o podłożu wirusowym, bakteryjnym, grzybiczym lub pierwotniaczym;
• nawracające ropne zapalenie gardła;
• przerost migdałków podniebiennych i/lub migdałka gardłowego;
• zapalenie zatok o zróżnicowanej etiologii;
• choroby nosa (przewlekły nieżyt, polipy, skrzywienie przegrody);
• choroby krtani, nagłośni i fałd głosowych (torbiele, polipy, ropnie, guzki śpiewacze, ziarniniaki);
• zapalenie ucha (zewnętrznego i środkowego);
• niedosłuch;
• zaburzenia mowy;
• choroba Meniere’a (zawroty głowy i zaburzenia równowagi wynikające ze schorzenia ucha wewnętrznego);
• zespół Sjögrena (autoimmunologiczna choroba błon śluzowych, gruczołów ślinowych i kanałów łzowych);
• otoskleroza (choroba kosteczek słuchowych);
• choroby języka;
• zapalenie dziąseł;
• chrapanie i bezdech senny;
• choroby nowotworowe głowy i szyi;
• urazy w obrębie twarzoczaszki, szczególnie z występującym złamaniem kości nosa i zatok.
  
  

Kiedy powinniśmy udać się na wizytę do laryngologa?

Oczywiście nie każdy katar wymaga konsultacji laryngologicznej. Istnieje jednak szereg objawów, które powinny nas skłonić do pilnej wizyty u laryngologa. Wśród nich możemy wyróżnić:

• chrypkę o nieznanej etiologii trwającą powyżej 4 tygodni;
• nawracające choroby ucha lub ból ucha, szczególnie jeśli łączy się z wysiękiem;
• częste krwawienia z nosa;
• nietypowe wydzieliny z nosa;
• trudności z przełykaniem;
• nawracające infekcje górnych dróg oddechowych (katar, kaszel, drapanie w gardle, problemy oddechowe);
• uczucie zatkanego ucha lub uczucie pełności wewnątrz ucha;
• zaburzenia węchu, smaku lub słuchu;
• zawroty głowy, szumy uszne, zaburzenia równowagi;
• częste bóle głowy w okolicy czoła łączące się z niedrożnością nosa lub katarem ropnym;
• zmiany w obrębie błon śluzowych gardła i nosa trwające powyżej dwóch tygodni;
• guzy występujące w okolicach szyi i twarzy;
• zmiany występujące w obrębie jamy ustnej i przewlekłe stany zapalne przebiegające z zanikaniem prawidłowej błony śluzowej.

Jeśli zauważymy u siebie te lub inne niepokojące objawy w obrębie głowy i szyi, powinniśmy udać się do lekarza podstawowej opieki zdrowotnej lub lekarza rodzinnego po skierowanie do laryngologa, lub poszukać prywatnego specjalisty.

Czytaj też:
> Czy warto kupować leki i suplementy w Internecie?