Pierwszy blok w Skarżysku grzeje się za darmo z głębi ziemi

Mieszkańcy bloku przy ul. Spółdzielczej 87 w Skarżysku-Kamiennej jako pierwsi w mieście korzystają z gruntowych pomp ciepła, które od sezonu grzewczego 2026/2027 ogrzewają budynek i podgrzewają wodę użytkową. Inwestycja zakończyła się sukcesem – pierwsze wyniki potwierdzają, że ogrzewanie będzie tańsze i bardziej ekologiczne, a cały koszt zwróci się po około 4,5 roku.

Jak działa instalacja gruntowych pomp ciepła przy Spółdzielczej 87

Kilkadziesiąt metrów pod powierzchnią ziemi temperatura przez cały rok utrzymuje się na poziomie około 10°C – dzięki temu zimą grunt jest znacznie cieplejszy niż powietrze na zewnątrz. Właśnie tę właściwość wykorzystuje nowoczesna instalacja zamontowana przy bloku. Obok budynku wykonano 20 odwiertów o głębokości około 100 metrów, w których umieszczono specjalne sondy. Krążący w nich płyn glikol odbiera ciepło z gruntu i transportuje je do urządzeń znajdujących się w piwnicy budynku.

W piwnicy pracują dwie pompy ciepła o łącznej mocy 88 kW, które podnoszą temperaturę i ogrzewają wodę w grzejnikach oraz ciepłą wodę w kranach. Zapas na godziny największego zużycia gromadzą zbiorniki o pojemności 1 400 i 2 000 litrów. Około trzech czwartych ciepła pochodzi bezpłatnie z gruntu, a resztę stanowi prąd potrzebny do pracy pomp. Ten w mniej więcej połowie wytwarzany jest przez 76 paneli fotowoltaicznych o mocy 38 kW, które zamontowano na dachu bloku.

Pierwsze oszczędności – ile kosztuje podgrzanie ciepłej wody

Instalacja działa od początku obecnego sezonu grzewczego, a pierwsza kontrola przyniosła obiecujące wyniki. Okazało się, że prąd potrzebny do podgrzania 1 m³ ciepłej wody kosztuje około 18 zł – dotychczas mieszkańcy płacili za to 60 zł. To znacząca różnica, która realnie odciąży domowe budżety. Informację o tym, o ile tańsze będzie samo ogrzewanie, poznamy po zakończeniu okresu grzewczego. Pewne jest natomiast, że cała inwestycja zwróci się po około 4,5 roku.

Badania gruntu zamiast działania „na oko”

Poprzednia zima pokazała, że część instalacji z gruntowymi pompami ciepła w Polsce nie osiąga zakładanej mocy – najczęściej dlatego, że odwierty wykonano bez dokładnego zbadania podłoża. Przy Spółdzielczej 87 postawiono na rzetelne przygotowanie. Inwestycję poprzedził próbny odwiert na głębokość 100 metrów wykonany w maju 2026 roku, a po zrealizowaniu wszystkich odwiertów przeprowadzono 72-godzinny test reakcji termicznej (TRT), który zmierzył przewodność cieplną skał pod budynkiem. Wyniki okazały się lepsze, niż pierwotnie zakładano.

Kilkulatnie przygotowania i zaangażowanie mieszkańców

Pierwsze rozmowy o odnawialnych źródłach energii mieszkańcy prowadzili już w latach 2021–2023. W 2024 roku powstała koncepcja techniczna, w której spośród kilku wariantów wybrano gruntowe pompy ciepła. Następnie przyszedł czas na wniosek o grant, zebrania, pytania i dyskusje, aż do uchwały właścicieli o inwestycji i kredycie.

– Każdy człowiek poszukuje oszczędności, ale kluczem była rzetelna wiedza – powiedział przedstawiciel Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej. – Trzeba było wielu spotkań z mieszkańcami, podczas których tłumaczyliśmy cały proces. Zaczęło się od grupy zaangażowanych osób, a następnie przeszło w formalne procedury, zebrania i uchwały.

Prace budowlane trwały od czerwca do sierpnia 2026 roku. Obecny sezon grzewczy blok rozpoczął już z własnym źródłem ciepła.

Koszt inwestycji i finansowanie – milion złotych, połowa z grantu

Cała inwestycja kosztowała około miliona złotych brutto. Wspólnota pozyskała Grant OZE z Banku Gospodarstwa Krajowego w wysokości 431 481 zł, co stanowi 50% kosztów netto. Pozostałe wydatki pokrywa kredyt bankowy, spłacany z oszczędności na kosztach ciepła. Co ciekawe, mieszkańcy zdecydowali, że opłaty za lokale na razie się nie zmienią, choć pierwsze wyniki pozwoliłyby już je obniżyć. Zaoszczędzone pieniądze trafią na szybszą spłatę kredytu oraz inne remonty budynku.

Własne ogrzewanie, własne decyzje

– Jesteśmy gospodarzami własnego ogrzewania. Sami decydujemy, kiedy je włączamy, nawet jeśli chłodniejsze dni zdarzą się w środku lata – podkreślają członkowie Zarządu Wspólnoty. To istotna zmiana dla mieszkańców, którzy zyskali pełną kontrolę nad systemem grzewczym budynku.

Kto realizował inwestycję przy ul. Spółdzielczej 87

Inwestycję przygotował i przeprowadził Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej Spółdzielcza 87 we współpracy z zarządcą budynku – firmą Klimek Nieruchomości ze Skarżyska-Kamiennej, która odpowiadała za obsługę formalną, pozyskanie środków i sprawy organizacyjne. Wykonanie oraz wsparcie merytoryczne zapewnił Damian Wesołowski z firmy Naturalnie.OZE, odwierty wykonała firma Pan Studniarz, pompy dostarczyła firma Goleniewski, a badanie gruntu przeprowadziło ILUMI Geothermal. Projekty opracowali mgr inż. Jakub Stradowski i mgr inż. Grzegorz Rutkowski.

Przykład Spółdzielczej 87 pokazuje, że nowoczesne, ekologiczne ogrzewanie jest w zasięgu także zwykłego bloku z lat ubiegłych – pod warunkiem dobrego przygotowania, rzetelnych badań i zaangażowania samych mieszkańców.